สารคดีงานวิจัย เรื่อง วิถีชุมชนบนเส้นทางงานวิจัยเพื่อท้องถิ่นจังหวัดตรัง

ปัญหาของชุมชนในจังหวัดตรังแม้ชุมชนจะพยายามแก้ปัญหา และได้รับความช่วยเหลือจากหลายองค์กรของภาครัฐในรูปแบบของโครงการต่างๆ แต่ด้วยการขาดฐานข้อมูลทำให้ไม่แก้ไขสาเหตุของปัญหาที่แท้จริง งานวิจัยท้องถิ่นจึงได้เข้ามาช่วยแก้ปัญหาให้แก่ชุมชนในจังหวัดตรัง นักวิจัยได้เข้าไปช่วยประสาน เก็บข้อมูลหาสาเหตุของปัญหา และจัดเวทีพูดคุยกับชาวบ้านอย่างต่อเนื่อง พูดคุย หาทางออกและลงมือปฏิบัติร่วมกัน เริ่มต้นด้วยงานวิจัยโครงการอนุรักษ์และฟื้นฟูผ้าทอนาหมื่นศรี โครงการนี้ประสบความสำเร็จและส่งผลให้เกิดการเรียนรู้และพัฒนาต่อไปเป็นโครงการอื่นๆและเป็นตัวอย่างแต่ชุมชนอื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นโครงการสืบสานศิลปะพื้นบ้านมโนราห์ชาวโคกสะบ้า ให้ชาวบ้านและคณะมโนราห์มารวมตัวกันเป็นเครือข่ายที่เข้มแข็ง ถ่ายทอดแก่ลูกหลานสืบไป เช่นเดียวกับโครงการหนุนเสริมการท่องเที่ยวในชุมชนทะเลตรัง และโครงการประวัติศาสตร์ลุ่มแม่น้ำ นักวิจัยได้ลงพื้นที่ไปในชุมชนของลุ่มแม่น้ำและชุมชนทะเลตรัง เข้าไปให้ข้อมูลเสริม ทำให้ชุมชนสามารถนำไปเชื่อมโยงและบูรณาการ เกิดแหล่งท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ที่คนในชุมชนสามารถบอกเล่าเรื่องของตนและมีการจัดการการท่องเที่ยวของตนได้อย่างเหมาะสม ไปจนถึงโครงการการเรียนการสอนของโรงเรียนด้วยกระบวนการวิจัย โดยนำมาใช้ในหลักสูตรวิชาท้องถิ่น ส่งผลให้นักเรียนกล้าแสดงออก มีความมั่นใจในตนเอง มีผลการเรียนที่ดีขึ้น และมีโอกาสเรียนรู้ ทักษะ วัฒนธรรมในชุมชนของตน ทั้งหมดนี้แม้ปัญหาในจังหวัดยังไม่หมดสิ้นแต่ก็ได้คลี่คลายไปได้มาก เป็นการทำเพื่อคนในจังหวัดตรังทุกคน

 

Read more...

โครงการวิทยาศาสตร์ท้องถิ่น ตอน หอยนางรมเพื่อนรัก

โรงเรียนบ้านแหลม จังหวัดตรัง เด็กส่วนใหญ่มาจากครอบครัวประมงที่มีฐานะยากจน ครูถวิลจึงผลักดันโครงการเพาะเลี้ยงหอยนางรม โดยบูรณาการเข้าสู่หลักการเรียนในโครงการวิทยาศาตร์ท้องถิ่น ให้นักเรียนได้ปฏิบัติจริง ใช้ภูมิปัญญาชาวบ้านในการเลี้ยงในกระชัง นำทักษะพื้นฐานทางวิทยาศาสตร์มาใช้ในการเลี้ยง ต้องเข้าใจในระบบนิเวศน์ใหญ่ปลายปากแม่น้ำปะเหลียน เมื่อหอยนางรมโตขึ้น เด็กก็โตขึ้น ความรู้เฉพาะส่วนงอกงามเป็นความเข้าใจแบบองค์รวม

 

Read more...

ภาพยนตร์สั้น “ลมหนาว”

ภาพยนตร์สั้น ลมหนาวเป็นหนึ่งในผลผลิตจากโครงการวิจัย เรื่องการพัฒนาเส้นทางการท่องเที่ยวแบบมีส่วนร่วมโดยชุมชนบนถนนหลวงแผ่นดินหมายเลข 12 (พิษณุโลกหล่มสัก)โดยเนื้อหาของภาพยนต์บอกเล่าเรื่องราวการเดินทางท่องเที่ยวบนเส้นทางหมายเลข 12 (พิษณุโลกหล่มสัก) ผ่านตัวละคร กานต์ผู้ซึ่งตามหาความทรงจำเกี่ยวกับพ่อของเขาผ่านเส้นทางที่พ่อของเขาได้ไปมา และระหว่างการเดินทาง กานต์ได้พบกับฮ่องเด็กหนุ่มชาวเขาเผ่าม้ง ผู้นำทางให้กานต์ได้พบกับเรื่องราวตามสถานที่ต่าง ๆ รวมทั้งได้พบกับ ลมหนาวหญิงสาวที่โตมากับวิถีชีวิตในบริเวณนั้น และทำให้กานต์ได้ค้นพบความทรงจำครั้งใหม่ผ่านการเดินทางในเส้นทางหมายเลข 12 (ROUTE 12) ครั้งนี้

 

Read more...

Wisdom Talk - งานวิจัยและพัฒนาประเทศ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย สกว.

รศ.ดร.จันทร์จรัส  เรี่ยวเดชะ รอง ผอ. ด้านการนำผลงานวิจัยไปใช้ประโยชน์ สกว. สัมภาษณ์ในรายการ Wisdom Talk เกี่ยวกับการพัฒนาประเทศด้วยงานวิจัย ภายใต้การสนับสนุนทุนจาก สกว. ซึ่งมีด้วยกันในหลายด้าน ทั้งทางด้านเกษตร สังคม ชุมชน อุตสาหกรรม วิทยาศาสตร์ เป็นต้น

 

Read more...

สารคดีงานวิจัย เรื่อง งานวิจัยท้องถิ่น จ.แม่ฮ่องสอน กระบวนการสร้างคน ความรู้ สู่การพัฒนาที่ยั่งยืน

แม่ฮ่องสอนมีความงดงามทางธรรมชาติ มีความหลากหลายของชุมชน วัฒนธรรม ชาติพันธุ์ และทางชีวภาพ ท่ามกลางบริบทที่หลากหลายก็ก่อให้เกิดปัญหาขึ้นมากมายเช่นกัน จำเป็นต้องใช้ความรู้และจัดการที่เหมาะสม งานวิจัยเพื่อท้องถิ่นจึงถูกนำมาใช้ การร่วมแรงร่วมใจของชาวบ้านทำให้เกิดองค์ความรู้จากภูมิปัญญาท้องถิ่นและสามารถนำไปต่อยอดกับสิ่งใหม่ได้ ไม่ว่าจะเป็นการแก้ปัญหาการรักษาของพันธุกรรมพืชพื้นเมือง ด้านวิสาหกิจชุมชนที่นำภูมิปัญญาเดิมมาพัฒนาต่อยอดแปรรูปสร้างมูลค่าให้ผลิตภัณฑ์ การแก้ปัญหายาเสพติด และการศึกษา งานวิจัยท้องถิ่นได้พลิกชีวิตคนในชุมชน เป็นเครื่องมือให้ชุมชนได้ใช้พัฒนาตนเองตามความเหมาะสมในแต่ละท้องถิ่น ศูนย์ประสานงานการวิจัยเพื่อท้องถิ่นในจ.แม่ฮ่องสอนมีบทบาทในการหนุนและขับเคลื่อนองค์กรเครือข่ายชาวบ้านให้เกิดการมีส่วนร่วม ไม่ว่าจะเป็นเครือข่ายเกษตรกรรมทางเลือกและเครือข่ายท่องเที่ยว ซึ่งเป็นเครือข่ายที่เกิดจากศักยภาพของแต่ละท้องที่ และอีกหนึงเครือข่ายที่สำคัญคือคณะทำงานเสริมสร้างความเข็มแข็งองค์กรชุมชนจังหวัดแม่ฮ่องสอนที่ประกอบไปด้วยหลายเครือข่ายที่ร่วมมือกันให้ชุมชนใช้ปัญญาแก้ไขปัญหาของตนเองบนฐานวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถิ่น โดยมีองค์กรเป็นผู้ประสานงาน เกิดชุมชนที่เข้มแข็งและเกิดสังคมที่สงบสุข ทั้งหมดนี้ล้วนสร้างพลังให้แก่ชาวบ้านและจ.แม่ฮ่องสอน

 

Read more...